MGGA

Echte ambitie doet pijn

Een succesvolle verandering heeft drie elementen in zich. Leiderschap, ambitie en bevlogenheid. Als een van de elementen ontbreekt dan kan een verandering niet succesvol worden. De aanwezigheid van de elementen is overigens geen garantie voor succes. Want een slecht plan perfect uitgevoerd zorgt nog steeds niet voor succes.

 

Bevlogenheid

Als je ergens helemaal vol van bent dan kost het geen moeite om er vol voor te gaan. We herkennen die gedrevenheid bij sporters, die onnoemelijke uren trainen naast een baan met een ultiem doel voor ogen. Bevlogenheid zien we gelukkig op veel meer plaatsen ook op het werk hebben we bevlogen mensen. Mensen die geestdriftig kunnen vertellen over de plannen die ze hebben voor de organisatie en voor wie de uren niet tellen. Heel vaak zijn die bevlogen mensen de ondernemers achter of in een organisatie. De energie die er bij bevlogen mensen is, is nodig voor een verandering.

Bevlogenheid als selectiecriterium

Daarom ben ik er ook groot voorstander van om veranderingen te laten doen door bevlogen mensen. Niet door de mensen die toevallig op de juiste plek zitten of die tijd hebben. Nee, zoek naar de mensen die de drive en energie hebben om de organisatie verder te brengen en de collega’s mee te krijgen. Want het is veel leuker spelen met een team enthousiaste mensen die willen dan met mensen die iets op routine doen?

Leiderschap

Iedere verandering heeft een aanjager een leider nodig. Veranderingen zonder leider zijn als een kip zonder kop. Alles is mogelijk maar je ziet niet waar je naar toe gaat. De leider van de verandering hoeft zeker niet de hoogste leidinggevende te zijn. Misschien wel niet. Door de leiding bij iemand anders te leggen voorkom je dat de ideeën van de hoogst leidinggevende zonder meer worden aangenomen.

Neem initiatief

Hoe meer mensen de bevlogenheid delen en de verantwoordelijkheid nemen voor de verandering, hoe groter de kans van slagen. Teams en afdelingen die verantwoordelijkheid nemen voor een verandering hebben ook een veel grotere invloed op de uitkomsten van de verandering(en). Daarmee is het draagvlak voor de verandering per definitie groter dan voor een van bovenaf opgelegde verandering.

Een projectleider of een veranderaar?

Heeft een verandering een projectleider nodig? Vroeger zou ik zonder twijfelen ‘Ja’ gezegd hebben. Nu ben ik daarvan niet meer zo overtuigd. En zeker niet de klassieke projectmanager die een plan maakt met mijlpalen, budgetten, targets etc. Dat past alleen bij een verandering die een vooraf gedefinieerd resultaat heeft. In een continu veranderproces zie ik voor een klassieke projectmanager geen rol weggelegd. Het is tenslotte ook geen project meer.

Ambitie

100.000 bomen planten op een dag, dat is ambitieus. Dat vraagt om een andere manier van denken, want met een schep en veel mensen kom je een eind maar niet tot 100.000. Dat is het mooie van ambitie het daagt uit. Als je het ongemak opzijschuift en gaat dromen? Dan komen er mogelijkheden. Dat geldt niet alleen voor het planten van bomen, dat geldt op alle gebieden. Ambitie is besmettelijk, het werkt aanstekelijk. Als je vooruit wilt komen is ambitie onmisbaar.

Ambitie is ongemakkelijk

Ambitie is nodig om stappen te zetten die je anders niet zou zetten. Want het is heel verleidelijk om te denken dat 100.000 bomen planten op één dag nooit gaat lukken. Heel vaak zie ik plannen die ambitie genoemd worden maar niet meer zijn dan een stap in de goede richting. Het daagt niet uit. Het doel is dan niet om de beste, snelste, goedkoopste, slimste of wat dan ook te worden maar gewoon meegaan met de rest. Het is lastig om echt de handen op elkaar te krijgen voor die plannen, want er komt geen geestdrift los. Ambitie is nodig om tot de top te behoren. En zolang heel veel concurrenten zich tevredenstellen met een status quo is de top voor veel ondernemers binnen bereik.

Een verandering heeft geen einde

Bij het inzetten van een verandering wordt er over het algemeen veel tijd besteed aan het bedenken van de uitkomst. De bekende stip op de horizon, het visioen, het walhalla. Als we dat bereiken dan, vul maar in hoe fantastisch de wereld er dan uitziet. Helaas heeft nog nooit iemand de horizon bereikt. Een stip op de horizon zetten en verwachten die te bereiken is een illusie. Sterker nog, ik gun het niemand om die stip op de horizon te bereiken. Als je er drie jaar over doet om de stip te bereiken dan heb je bereikt wat in jouw ogen drie jaar geleden het walhalla was. De kans dat de wereld er ondertussen anders uitziet en hele andere eisen aan je stelt is levensgroot.

Permanent veranderen

Steeds meer bedrijven maken de overgang van planmatige verandering naar permanent veranderen. Permanent veranderen vraagt aanpassingen in structuur, technologie, medewerkers en cultuur. De mate waarin een organisatie in staat is om deze aanpassingen te maken bepaald hoe succesvol een organisatie zich kan aanpassen aan de veranderende omstandigheden in de markt.

Bij de gedachte aan permanent veranderen kan je een ongemakkelijk gevoel krijgen. Een gevoel dat je nooit klaar bent. Dat er nooit rust is in de tent. Dat gevoel van ongemak is begrijpelijk en ik ga niet zeggen dat het niet zo is. Laten we het omdraaien, wat levert het gevoel van gemak je op? Op de korte termijn rust op de lange termijn raak je achter bij de concurrentie. En het inhalen van een achterstand is lastig. Als je achteropraakt dan dalen over het algemeen de inkomsten en dat maakt het nog lastiger om concurrerend te blijven.

Veranderaanpak

Rondom veranderen zijn al heel veel handboeken, methoden, modellen en theorieën ontstaan. Kies een veranderaanpak die past bij het soort organisatie en het type product. Overweeg om een verandering door een externe te laten begeleiden. Waar organisaties vaak een voorkeur hebben voor een planmatige verandering is er voor een organisatie die in staat is continu te reageren een andere aanpak nodig. De kennis en kunde om dit te doen is vaak niet intern aanwezig. En het zou zonde zijn om een goed initiatief door slechte uitvoering ten onder te laten gaan. Want mislukte veranderingen zorgen voor verandermoeheid.

Als je zelf inspirerende voorbeelden hebt van bevlogenheid, ambitie en leiderschap deel ze dan hieronder.

 

 

Joost Smaardijk

Ondernemen is veranderen, want de markt is altijd in beweging. Digitalisering biedt grenzeloze mogelijkheden, maar wat is wijsheid? Begin bij het begin: uw onderscheidend vermogen

Neem contact op met Joost